Wstęp:
Zespół Alicji w Krainie Czarów (AIWS) to rzadkie zaburzenie neurologiczne objawiające się zniekształceniem percepcji wielkości, czasu i przestrzeni. Nazwa pochodzi od powieści Lewisa Carrolla. Choć zaburzenie to znane jest od lat 50., mechanizmy jego powstawania nadal nie są w pełni poznane. Zaburzenie często współwystępuje z migreną, padaczką oraz infekcjami wirusowymi.

Cel:
Celem pracy było kompleksowe omówienie AIWS – jego patofizjologii, objawów klinicznych, możliwych przyczyn, diagnostyki oraz strategii leczenia.

Materiał i metody:
W pracy dokonano przeglądu literatury naukowej, analizując wyniki 17 badań epidemiologicznych, studiów przypadków i artykułów. Uwzględniono także dane neuroobrazowe i wyniki skali oceny objawów.

Wyniki:
Najczęstszymi objawami AIWS są mikropsje i makropsje (zaburzenia percepcji wielkości), zniekształcenia czasu, derealizacja i depersonalizacja. U 73% pacjentów stwierdzono mikropsję. AIWS częściej występuje u dzieci (średni wiek zachorowania: 8,3 lata). Najczęstszym czynnikiem etiologicznym są migreny (90% przypadków). W leczeniu stosuje się farmakoterapię (np. tryptany, leki przeciwpadaczkowe, SSRI) oraz podejścia niefarmakologiczne, jak terapia poznawczo-behawioralna.

Wnioski:
AIWS to złożone zaburzenie wymagające dalszych badań w celu pełniejszego zrozumienia mechanizmów jego powstawania i opracowania skuteczniejszych metod terapii. Badania neuroobrazowe sugerują udział płatów potylicznych i skroniowych oraz zaburzenia w układach neuroprzekaźników, takich jak serotonina, dopamina czy GABA. Ze względu na różnorodność objawów i ich przejściowy charakter, AIWS bywa trudne do rozpoznania i często pozostaje niezdiagnozowane. Skuteczne leczenie wymaga identyfikacji i terapii choroby podstawowej – najczęściej migreny – oraz podejść psychoterapeutycznych w przypadku współistniejących zaburzeń lękowych lub depresyjnych.